Воените лукавства (eng, ruse, strategem, franc. strategeme, deception, ruse de guerre, ital. Stratagemma, germ. Kriegslist) се збир од активности со кои непријателот се доведува во заблуда за да постапува како што му одговара на противникот.

Моштите на Великомаченицата Света Марина се наоѓаат во Манастирот “Св. Марина“ во областа Мала Преспа, токму меѓу Македонците и среде македонските села во Албанија. Таму сеуште се случуваат чуда над нејзините мошти.

Уште од XIII/XIV век далеку пред да се појави прославениот Дракула во Романија, според записите и Хрониките во Македонија се спомнуваат вампири и борбата против нив.

По Илинденското востание, турскиот терор врз македонскиот народ земал страотен замав.